الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
370
دقائق العلاج ( فارسي )
بوده و اينك به زردى مىگرايد و مدفوع كم بوده و سپس زياد و رنگش معتدل مىشود درحالىكه پيش از آن سفيد بوده است پس از آن بايد داروهاى ادرار آور به كار رود اما همينكه مسلّم شد كه راههاى روده باز شده و تفاله مانده دفع شده است ، بايد بجلوگيرى از بيرونروى بپردازند . بيرونروى بيشتر خود - به خود بند مىآيد . پارهاى از داروهاى مفردى كه از بيرونروى جلوگيرى مىكنند عبارتند از : ارز المطبوخ ( برنج پخته ) به صورت ضماد بر شكم . آس و حبه ( مورد و دانه آن ) و افيون ( ترياك ) براى اسهال و خراش روده . انجبار كوفته و جوشانده آن همراه با نبات براى خونريزى . انبرباريس ( زرشك ) براى زخم روده و اسهال كبدى . قرن ايّل محرق ( شاخ بز نر كوهى سوخته ) و باقلاى پخته همراه با سركه و آب براى اسهال مزمن و قرحه روده . بزر قطونا ( تخم اسفرزه ) برشته همراه با روغن گل سرخ براى اسهال و زخم روده . بزر الخطمى ( تخم خطمى ) براى اسهال خونى . بزر المر ( تخم مر ) براى اسهال خونى و خراش روده و اسهال گرم . بزر كتان برشته و بزر الحماض ( تخم ترشك ) و بزر الكراث ( تخم تره ) به مقدار پنج گرم با پنج گرم مورد دانه و نيز همراه با تخم ترتيزك براى اسهال خونى سرد . تخم تره همراه با تخم ترتيزك براى قى و اسهال توأم سرد . بزر الورد ( تخم گل سرخ ) براى اسهال صفرائى . بزر الريحان ( تخم ريحان ) برشته براى خراش روده و اسهال . تخم ريحان برشته همراه با آب به براى قطع اسهال مزمن . شيره بقلة الحمقاء ( خرفه ) همراه با توت ترش خشك براى اسهال و خراش روده